Airco zelf installeren in 2026: wat mag?

Een consument mag zonder het vereiste certificaat geen gasvoerende delen van een split-airco verbinden. De bouwkundige voorbereiding mag vaak wel, net als het plaatsen van een mobiele airco en, onder voorwaarden, een compleet monoblock. In het airco-overzicht met alle typen staat welk type bij uw situatie past.

Mag je zelf een split-airco installeren?

Nee, niet als u gasvoerende delen verbindt en daarmee het koudemiddelcircuit voltooit. Het koudemiddelcircuit is het gesloten deel waarin het koudemiddel stroomt tussen binnen- en buitenunit.

Verordening (EU) 2024/573 was op 9 september 2026 de toepasselijke Europese F-gassenverordening. Artikel 10, lid 1, eist certificering voor natuurlijke personen die onder meer stationaire airconditioning installeren, onderhouden, repareren of buiten gebruik stellen. Lid 2 stelt ook certificering verplicht voor rechtspersonen die dit werk doen. [01]

De verordening noemt het verbinden van gasvoerende geleiders om op de gebruikslocatie een koudemiddelcircuit te voltooien installatie. Het maakt daarbij niet uit of het systeem daarna nog moet worden gevuld. Een consument zonder persoonscertificaat mag die handeling bij een split-airco dus niet uitvoeren. [01]

Certificering in Nederland

• BRL 200 is de regeling voor personen.
• BRL 100 is de regeling voor ondernemingen.
• De regeling noemt BRL 100 versie 3.0 en BRL 200 versie 2.0, beide gedateerd 5 december 2025. [03]
• STEK is een aanvullend kwaliteitskenmerk. Het is niet hetzelfde als de wettelijke certificering via BRL 200 en BRL 100. [11]

Ook het Besluit gefluoreerde broeikasgassen en ozonlaagafbrekende stoffen verplicht zowel de uitvoerende persoon als de onderneming tot een certificaat voor deze werkzaamheden. De geconsolideerde versie was geldend tot en met 9 september 2026. [02]

De vaak genoemde grens van 3 kilogram geeft geen toestemming voor zelfmontage. Die uitzondering gaat over bepaalde terugkerende lekcontroles van hermetisch gesloten apparatuur in woningen. [01]

Wat mag je zelf doen voordat de aircomonteur komt?

U kunt bouwkundige voorbereiding doen zolang u het koudemiddelcircuit niet verbindt, voltooit of opent. Leg wel vooraf schriftelijk vast wat het installatiebedrijf controleert en accepteert. [01] [05]

Puur bouwkundig werk valt niet rechtstreeks onder de F-gassendefinitie. Fabrikantsvoorschriften, elektrische veiligheid en de afspraken met de monteur kunnen wel aanvullende grenzen stellen. [01]

Ook bij onderhoud blijft de grens bij het koudemiddelcircuit liggen. Lees wat je zelf aan onderhoud mag doen voordat u een binnen- of buitenunit schoonmaakt.

Mag je een quick-connectairco zelf aansluiten?

Nee, een quick-connectlabel is geen uitzondering als de snelkoppeling gasvoerende delen verbindt en het koudemiddelcircuit voltooit. Dat is volgens de definitie in de EU-verordening een installatiehandeling waarvoor certificering nodig is. [01]

Voorgevulde leidingen veranderen dit niet. Ook de melding dat geen vacuümpomp nodig is, verandert de wettelijke definitie van installatie niet. Bij een R32-quick-connectsplit geldt het verbinden van de snelkoppelingen die het circuit voltooien als installatie. [01]

Controleer vóór u bestelt:

• Staat er alleen quick-connect, plug-and-play of voorgevuld op de productpagina? Dat bewijst niet dat het apparaat hermetisch gesloten is.
• Vraagt de verkoper bewijs dat een gecertificeerde onderneming installeert?
• Accepteert het installatiebedrijf het toestel, uw voorbereiding en losse inbedrijfstelling?
• Welke voorwaarden gelden voor aanvullende fabrieksgarantie?

Wanneer is een airco hermetisch gesloten?

Een apparaat is hermetisch gesloten als alle delen met F-gas bij de fabrikant duurzaam zijn gesloten door lassen, solderen of een vergelijkbare permanente verbinding én aan een vastgelegde lekkagetest voldoen. [01]

Een handelsnaam is geen juridische productcategorie. Quick-connect, plug-and-play en voorgevuld zeggen op zichzelf niets over deze wettelijke definitie. Kijk dus naar de technische documentatie en naar de vraag of u op locatie gasvoerende delen moet verbinden.

Niet-hermetisch gesloten apparatuur die met F-gassen is gevuld, mag alleen aan een eindgebruiker worden verkocht als bewijs is geleverd dat een gecertificeerde onderneming de installatie uitvoert. De verkoper moet die gegevens vijf jaar bewaren. [01]

Geldt de certificeringsplicht ook voor een R290-airco?

Ja, R290 is niet automatisch vrijgesteld. De Nederlandse certificering is uitgebreid naar natuurlijke koudemiddelen, waaronder koolwaterstoffen zoals propaan. [04]

IPLO noemt voor installaties met koolwaterstoffen vanaf 29 september 2025 eisen aan uitvoerend personeel. Vanaf 1 maart 2026 is er een certificeringsroute voor nieuwe ondernemingen die met natuurlijke koudemiddelen werken. Er gelden overgangsregelingen. Controleer daarom voor het concrete product het type apparaat, de werkzaamheden en de actuele certificeringsscope. [04] [06]

Hoeveel bespaar je met zelf voorbereiden?

De theoretische bruto-besparing ligt in twee commerciële prijswaarnemingen tussen € 102,50 en € 652,50. Dat is geen gemiddelde en ook geen bedrag dat u zeker bespaart, omdat de pakketten niet gelijk zijn.

Niet in deze tabel: toestel, materialen, controles, herstelwerk, gereedschap, eigen tijd, elektra, bereikbaarheid, bouwkundige complexiteit en gevolgen voor aanvullende garantie.

De ondergrens is: € 350,00 min € 247,50 = € 102,50. De bovengrens is: € 900,00 min € 247,50 = € 652,50. De bedragen komen uit prijsbronnen uit 2026, gecontroleerd op 9 september 2026. De pakketten hebben geen gelijke afbakening. [12] [13]

De gevonden bedragen zijn geen officiële landelijke gemiddelden. Regio, seizoen, leidinglengte en bouwkundige situatie kunnen de prijs veranderen. Bekijk ook wat professionele montage kost voordat u offertes vergelijkt.

Welke kosten kunnen buiten de montageprijs vallen?

Meerwerk kan een lage basisprijs snel veranderen. De bedragen hieronder zijn historische waarnemingen en geen actuele tarieven voor 2026.

Niet in deze tabel: basisinstallatie, toestel, overige leidingmeters, elektra, bevestigingsmateriaal, arbeid buiten deze posten en eventuele prijswijzigingen sinds 13 mei 2025.

Eén betonboring, één condenspomp en één extra meter koelleiding waren samen € 435: € 195 + € 195 + € 45 = € 435. De prijslijst was geldig vanaf 13 mei 2025; de actualiteit in 2026 is niet vastgesteld. [14]

Wat betekent zelfmontage voor garantie en verzekering?

Zelfmontage laat wettelijke garantie niet automatisch vervallen, maar kan wel gevolgen hebben voor een defect dat door uw montage is ontstaan; verzekeringsdekking hangt af van de polisvoorwaarden, de schadeoorzaak en het type schade. Aanvullende fabrieksgarantie, installatiewerk en verzekering zijn afzonderlijke vragen.

Wettelijke garantie: een ondeugdelijk product houdt wettelijke garantie als u het zelf monteert. Is een defect veroorzaakt door verkeerde montage of beschadiging door uzelf, dan bestaat voor dat probleem geen automatisch recht op kosteloos herstel. In het eerste jaar moet de verkoper bewijzen dat het gebrek door u komt. Daarna ligt die bewijslast in beginsel bij u. [08] [09]

Aanvullende fabrieksgarantie: een fabrikant mag hiervoor andere voorwaarden stellen. De Gree-brochure uit 2025 noemt bijvoorbeeld vakkundige montage door een F-gassengecertificeerd bedrijf als voorwaarde voor vijf jaar productgarantie. Dat is een merkvoorbeeld, geen algemene regel. [08] [15]

Garantie op installatiewerk: bij een complete installatieopdracht moet de ondernemer werk kosteloos herstellen als de fout door die ondernemer is veroorzaakt en het werk niet aan de afspraak voldoet. [10]

Verzekering: Univé vermeldt dat een vaste airco onder de opstalverzekering en een verplaatsbare airco onder de inboedelverzekering kan vallen. Dezelfde verzekeraar sluit schade door installatie- of montagefouten expliciet uit. FBTO noemt plotselinge schade door water, stoom of olie uit een airco als gedekte gebeurtenis binnen de eigen polisvoorwaarden. Controleer dus uw eigen polis en de oorzaak van de schade. [16] [17]

Controleer vóór aankoop en montage:

• de voorwaarden voor aanvullende productgarantie;
• wie herstel van zelf aangebracht werk betaalt;
• of het installatiebedrijf uw toestel accepteert;
• welke opleverdocumenten u ontvangt;
• wat uw opstal- of inboedelpolis zegt over montagefouten.

Welke boete kan volgen bij installeren zonder certificaat?

IPLO noemt € 1.500 voor personen en € 3.000 voor bedrijven bij het ontbreken van de vereiste certificering. Dit is geen vast bedrag voor iedere overtreding: de sanctie hangt af van de overtreding en de handhaving. [05]

Niet in deze tabel: eventuele dwangsommen of een door de officier van justitie bepaalde boete bij langdurige, meervoudige of herhaalde overtredingen; het concrete sanctiebedrag hangt af van de overtreding en handhaving.

De ILT kan handhaven bij ontbrekende certificaten en IPLO noemt ook dwangsommen. Bij langdurige, meervoudige of herhaalde overtredingen bepaalt volgens IPLO de officier van justitie de boete. [05] [07]

In 2022 schreef de ILT ongeveer 150 ondernemers aan die mogelijk illegaal onderhoud uitvoerden. Dat aantal gaat niet over consumenten of zelf geïnstalleerde split-airco's. [19]

Welke airco mag je wel zelf plaatsen?

Een mobiele airco mag u zelf plaatsen. Een fabrieksmatig compleet self-contained monoblock mag voor de F-gassenregels ook zelf worden geplaatst, mits u op locatie geen gasbevattende delen van het koudemiddelcircuit verbindt. [01] [11]

Een monoblock kan wel koudemiddel bevatten, ook brandbaar koudemiddel. De naam zegt dus niet genoeg. De vraag is steeds of u op locatie gasvoerende delen verbindt. Lees meer over de monoblock die je wel zelf mag plaatsen.

Een mobiele airco heeft volgens Milieu Centraal geen monteur nodig. Zo'n apparaat is vaak minder doelmatig, omdat via de afvoerslang in een raam warmte kan terugkomen. Vergelijk daarom ook de mobiele airco. [11]

Wanneer is zelf installeren geen verstandige keuze?

Zelf voorbereiden is geen logische keuze als een installateur het toestel of uw werk niet vooraf accepteert. Dan kunt u blijven zitten met voorbereid werk dat alsnog aangepast moet worden.

Bij een slecht geïsoleerde woning met veel zoninstraling gaan isolatie en buitenzonwering voor. Zij beperken de koellast voordat u een airco plaatst. Milieu Centraal noemt daarnaast ventilatie en groen als manieren om de woning zonder stroom koeler te houden. [21]

Huurt u een woning of woont u in een appartement, controleer dan vooraf de voorwaarden van verhuurder en VvE. Er is geen uniforme landelijke regel. Wooncompagnie vraagt voor een vaste airco bijvoorbeeld vooraf schriftelijke toestemming en plaatsing door een erkend installateur. Dat is een voorbeeld van verhuurdersvoorwaarden. [20]

Welke afspraken maak je vooraf met de installateur?

Leg vóór aankoop schriftelijk vast of het bedrijf het toestel en uw voorbereidende werk accepteert. Losse inbedrijfstelling is een offerte- en contractvraag, geen dienst die altijd beschikbaar is.

Gebruik deze offertecheck:

• [ ] Het bedrijf accepteert het gekozen toestel.
• [ ] Het bedrijf accepteert zelf geboorde doorvoer, kabelgoot en opstelplaats.
• [ ] Het bedrijf controleert leidingtracé en bevestiging.
• [ ] De offerte noemt inbegrepen materialen.
• [ ] De offerte noemt inbedrijfstelling en opleverdocumenten.
• [ ] De offerte noemt kosten voor herstel of aanpassing van zelf uitgevoerd werk.
• [ ] De voorwaarden voor productgarantie en installatiewerk staan erbij.
• [ ] De onderneming en uitvoerende persoon hebben de vereiste certificering.

Die afspraak is nodig omdat de onderneming zelf verantwoordelijk blijft voor haar gecertificeerde werkzaamheden. [05]

Waar mensen het over oneens zijn

Kun je een split-airco zelf installeren?

In forumdiscussies die wij lazen, vinden sommige gebruikers zelfmontage met voorgevulde leidingen en snelkoppelingen haalbaar. Anderen wijzen erop dat een gecertificeerde koeltechnieker nodig is. Ons oordeel: wie op locatie gasvoerende delen van een split-airco verbindt, voltooit het koudemiddelcircuit en mag dit zonder het vereiste certificaat niet doen. Quick-connect en voorgevulde leidingen veranderen dat niet. [01]

Veelgestelde vragen

Mag je zelf een split-airco installeren?

Nee, niet wanneer u gasvoerende delen verbindt en daarmee het koudemiddelcircuit voltooit. De EU-verordening ziet dat als installatie. Voor deze werkzaamheden is certificering nodig voor de uitvoerende persoon en de onderneming. Bouwkundige voorbereiding kan buiten die definitie vallen, maar spreek vooraf af wat het installatiebedrijf controleert en accepteert. [01] [02]

Mag je een quick-connectairco zelf aansluiten?

Nee, niet als de snelkoppeling gasvoerende delen verbindt en het koudemiddelcircuit voltooit. Een quick-connectlabel is volgens de definitie in de EU-verordening geen uitzondering. Voorgevulde leidingen en het ontbreken van een vacuümpomp veranderen dat niet. Er is geen openbare ILT-uitspraak over een concreet merk of model gebruikt. [01]

Heb je voor een airco-installatie een F-gassencertificaat nodig?

Ja, voor werkzaamheden aan het koudemiddelcircuit van een split-airco is certificering nodig. Nederland verwijst naar BRL 200 voor personen en BRL 100 voor ondernemingen. De actuele versies zijn gedateerd 5 december 2025. STEK is een aanvullend kwaliteitskenmerk en niet de wettelijke certificering zelf. [03] [11]

Wat mag je zelf doen voordat de aircomonteur komt?

U kunt onder meer de locatie bepalen, een muurdoorvoer boren, een kabelgoot plaatsen, een opstelplaats maken en een condensafvoer voorbereiden. Deze handelingen raken het koudemiddelcircuit niet. Laat vooraf beoordelen of het installatiebedrijf dit werk accepteert. Elektra klaarleggen is geen F-gassenwerk, maar valt wel onder andere veiligheidsregels. [01] [05]

Mag je een monoblockairco zelf plaatsen?

Ja, een fabrieksmatig compleet self-contained monoblock mag voor de F-gassenregels zelf worden geplaatst als u op locatie geen gasbevattende delen van het koudemiddelcircuit verbindt. De term monoblock zegt niet dat het apparaat geen koudemiddel bevat. Controleer daarom altijd de technische documentatie en de handelingen op locatie. [01]

Wat gebeurt er als je een airco zonder certificaat aansluit?

De ILT kan handhaven bij ontbrekende certificering. IPLO noemt € 1.500 voor personen en € 3.000 voor bedrijven. Het gaat niet om een gegarandeerd bedrag per geval. Ook een dwangsom is mogelijk, terwijl bij langdurige, meervoudige of herhaalde overtredingen de officier van justitie de boete bepaalt. [05] [07]